nوجود یک چرخه مدیریت دانش است که موجب میشود، تحقیقات و پژوهشهای انجام گرفته وارد سیر تجاریسازی و تولید ثروت شود و بالعکس، مسائل و مشکلات صنعتی یک کشور در دانشگاهها حل شوند
n
n.
n
nایران / مــــحسن غـــلامی : رتبه نخست تولید علم در منطقه، افزایش چشمگیر مقالات در مجلات بینالمللی و دستیابی به سریعترین رشد علمی در دنیا، از دستاوردهای غرورانگیزی است که در سالهای اخیر، جامعه علمی کشور به آن دست پیدا کرده است، اما در تبدیل این علم به فناوری و شاخصهای تولید فناوری تا چه اندازه موفق بودهایم؟ آیا در تولید فناوری نیز همانند تولید علم رشد چشمگیر داشتهایم؟
”
————————————-
nاز بین هزاران مقاله علمی، چه تعداد مقاله پژوهشی منجر به ثبت اختراع و تولید فناوری و ارائه به بازار شده است و آیا دانشمندان ما، فارغ از دغدغههای عمومی مردم، فقط به تولید علم آن هم در چارچوب تولید مقاله و انتشار آن در نمایههای بینالمللی میاندیشند.
nدکتر محمد مهدی نژاد نوری، معاون پژوهشی و فناوری وزیر علوم در این باره میگوید: 37هزار مقاله پژوهشی در سال 2012 از سوی پژوهشگران ایرانی به ثبت بینالمللی رسیده است، رتبه علمی ایران در زمینه ISI پانزدهم است، اما آنچه برای ما حائز اهمیت است، کاربردی شدن و ماموریت محور بودن پژوهشهاست تا در وضعیت تحریم های اقتصادی راهگشا باشد.
n
nشــرکت دانشبنیان، راهکار ایده تا تولید
nبه گفته مهدی نژاد نوری، مقاله، حاصل کار علمی یک پژوهشگر است و به شرطی به عنوان هدف اصلی متولیان عرصه علوم و فناوری مطرح میشود که این مقالهها منجر به فناوری، رفاه و اقتصاد جامعه شود. ایجاد شرکتهای دانش بنیان یکی از راهکارهای اساسی برای تبدیل ایده و فناوری به محصولات و خدمات کاربردی است که باید مورد توجه قرار بگیرد. همچنین پس از ایجاد فناوری و تولید ایدههای نو، تبدیل آن به صنعت مورد توجه است.
nبه بیان دیگر، وجود یک چرخه مدیریت دانش است که موجب میشود، تحقیقات و پژوهشهای انجام گرفته وارد سیر تجاریسازی و تولید ثروت شود و بالعکس، مسائل و مشکلات صنعتی یک کشور در دانشگاهها حل شوند. متاسفانه چنین چرخهای در ایران معیوب بوده و رابطهای ارگانیک میان دانشگاه و صنعت برقرار نیست. به همین دلیل، موضوع اکثر مقالات علمی و پژوهشی منتشر شده توسط دانشجویان ایرانی، مسائل مورد علاقه در فضای آکادمیک کشورهای پیشرفته است و با سطح نیازها و مشکلات صنایع ایران همخوانی ندارد. در این شرایط عملاً تلاش پژوهشگران ایرانی منجر به روان شدن حرکت چرخهای صنعت در کشورهای توسعه یافته میشود. فراتر از این، باید پرسید آیا شاخص تعداد مقالات و اسناد علمی یک کشور به تنهایی دال بر رشدعلمی است؟
nدکتر صدری استاد دانشگاه و عضو انجمن اقتصاددانان میگوید: تولید علمی که وارد چرخه تولید و فناوری و منجر به تغییر وضعیت مردم نشود، نفعش فقط به کشورهای دیگر خواهد رسید. در حال حاضر در بسیاری از علوم، رتبه نخست منطقه را به دست آوردهایم، اما در زمینه تولید فناوری و تبدیل آن به ثروت، راه درازی در پیش داریم.
n
nتوســعه تــکبعدی، ناهمگونی در روند توسعه
nبه گفته وی، آنچه باید مدنظر قرار گیرد، آهنگ توسعه علمی و فناوری است؛ زمانی یک کشور میتواند به توسعه پایدار دست یابد که بتواند در همه زمینههای دانش و فناوری، به پیشرفت و توسعه هماهنگ دست یابد وگرنه توسعه شتابان در برخی از فناوریها و عقب ماندگی شدید در سایر فناوریها نمیتواند نشانه رشد علمی تلقی شود. در غیر این صورت، باز هم یک کشور در بسیاری از موضوعات، وابسته به دیگران باقی خواهد ماند. توسعه تک بعدی در تولید علم و فناوری، منجر به ناهمگونی روند توسعه اقتصادی و اجتماعی کشور خواهد شد. بهنظر میرسد تدوین نقشه جامع علمی کشور ،که با تأخیر 5 ساله صورت پذیرفت، پاسخی به این دغدغه باشد، اما در فرایند اجرای نقشه جامع علمی و توسعه هماهنگ علمی و فناوری کشور سیاستگذاری و نظارت مستمر وجود ندارد و لااقل از این زاویه، تاکنون گزارشی که نشاندهنده وضعیت تولید همهجانبه و پایدار علمی و فناوری کشور باشد منتشر نشده است.
nبر کسی پوشیده نیست که در سالهای اخیر به این موضوع توجه شده، اما این موضوع، باید با جدیت بیشتری دنبال شود تا شاهد به ثمر رسیدن ایدههای نو در کشور باشیم.
nشرکتهای دانش بنیان توانستهاند به نوآوریهایی در زمینههای نانو، هوافضا، پزشکی و غیره دست یابند اما این دستاوردها در مقابل تعداد مقالات منتشر شده کشورمان در مجلات بینالمللی کمتر است. در این زمینه اقدامات بسیاری میتوان انجام داد تا شاهد رشد کیفی تولید فناوری در کشور باشیم.
nبه عنوان نمونه وزارت علوم میتواند بین صاحبان ایده و فناوری از یک سو و صنعت و بازار از سوی دیگر، ارتباط برقرار کند. تولید علم، فناوری، صنعتی شدن و تولید، چرخههای اقتصاد کشور است و در صورتی که در هر یک از این چرخهها موفق نباشیم، افزایش ثروت و رفاه اجتماعی در جامعه محقق نخواهد شد.
‘